88/02/15 - 10:38
شماره: 8802150298
نسخه چاپیارسال به دوستان
همه چیز درباره آسم یا تنگی نفس

خبرگزاری فارس: آسم یك بیماری آلرژیك است كه مجاری عبور هوا (برونشها) را مبتلا می سازد. هنگامیكه یك واكنش آلرژیك ایجاد میشود برونش ها منقبض شده و تنگ می گردند و بر اثر مخاط مسدود میشوند و همین امر باعث دشواری در تنفس می شود.

خبرگزاری فارس: همه چیز درباره آسم یا تنگی نفس

تنگی نفس (آسم) Asthma نشانه ها: - به سختی نفس كشیدن، بازدم به دشواری صورت می گیرد و ممكن است شكم بهنگام دم بداخل فرو رود - احساس خفگی و اختناق - خس خس كردن سینه - سرفه دائم - كبودی اطراف لب (سیانوز) بخاطر نبودن اكسیژن آسم یك بیماری آلرژیك است كه مجاری عبور هوا (برونشها) را مبتلا می سازد. هنگامیكه یك واكنش آلرژیك ایجاد میشود برونش ها منقبض شده و تنگ می گردند و بر اثر مخاط مسدود میشوند و همین امر باعث دشواری در تنفس می شود. حمله آسم برای یك كودك می تواند بسیار وحشتناك باشد زیرا احساس خفگی موجب ترس و وحشت شده، باز هم تنفس را دشوارتر می كند. عامل اولیه واكنش آلرژی موسوم به آلرژن یا ایجاد كننده حساسیت معمولاً بصورت گرده یا گردوغبار منزل و مانند آنها در هوا پراكنده است. وقتیكه آسم ایجاد شد فشارهای عاطفی و ورزش نیز می تواند حملات آنرا بوجود آورد. آسم غالباً در كودكان كمتر از دو سال شروع نمیشود. این بیماری می تواند یك زمینه ارثی در خانواده داشته باشد و متأسفانه با دیگر بیماریهای مانند اكزما یا تب یونجه نیز توأم است. البته اكثر كودكان وقتیكه بزرگتر میشوند بهبودی بیشتری پیدا می كنند. بسیاری از اطفال زیر یكسال در صورت مبتلا شدن به التهاب نایژكها یا Bronchiolitis خس خس می كنند در این بیماری مجاری كوچك هوا متورم می شوند. این اطفال حتماً به آسم مبتلا نیستند اگر بزرگ شوند مجاری هوایی آنها گشادتر شده و خس خس آنها متوقف میشود. عفونت و نه یك واكنش آلرژیك از علتهای عمومی این خس خس بشمار می آیند. آیا خطرناك است؟ حملات آسم ایجاد وحشت می كنند اما با مصرف دارو به توصیه پزشك از بغرنج شدن بیماری كاسته خواهد شد. ابتدا چه كار باید بكنید؟ 1- اگر كودك دچار حمله آسم شده است بلافاصله با دكتر تماس بگیرید و یا به نزدیكترین مركز اورژانس مراجعه نمائید. 2- اگر كودك هنگام خواب دچار حمله شود او را راست نشانده و بالشی در پشت او قرار دهید. یا اگر نخوابیده است وی را روی صندلی بنشانید تا دستهایش را از پشت بهم برساند و فشار روی سینه كم شود این كار باعث خواهد شد عضلات سینه با كارآئی بیشتری هوا را بیرون بفرستند. 3- خونسرد باشید؛ هرگونه اضطراب و نگرانی، كودك را بیشتر وحشت زده می كند. 4- در زمانی كه منتظر دكتر هستید سعی كنید فكر كودك از توجه به حملات آسم دور شود. مثلاً برای وی آواز بخوانید و به او كمك كنید , خس خس سینه را فراموش كند. آیا مشورت با دكتر لازم است؟ اگر كودك شما دچار حمله آسم باشد بلافاصله با دكتر تماس بگیرید. دكتر چه اقدامی انجام خواهد داد؟ دكتر احتمالاً برای كودك شما داروی بازكننده برونش كه عضلات آنرا آرامش می دهد تجویز خواهد كرد. این دارو مستقیماً بداخل برونشها تنفس میشود و به جایی كه دچار اختناق و گرفتگی است می رود و آنرا باز می كند. حملات حاد تنفسی باید در بیمارستان معالجه شوند در آنجا داروهای قویتری برای بازكردن نایژه ها بصورت تنفسی یا از راه تزریق در دسترس است.اگر نشانه ای از عفونت سینه بچشم آید آنتی بیوتیك تجویز میشود.دكتر مسئله حملات مجدد را بررسی خواهد كرد. وی می كوشد تا عامل مولد حساسیت را نظیر گردوغبار وگرده گل مثلاً از طریق آزمایشهای پوستی مشخص نماید. دكتر داروهای بازكننده برونش را چه بصورت كپسولهای استنشاقی و شربت در اختیار شما می گذارد. این دارو به مجرد شروع حمله باید استفاده شود. از شما خواهد خواست در صورتیكه كودك دچار یك حمله شدید شد و یا اینكه با 2 نوبت مصرف داروی بازكننده برونشها حمله خاتمه نیافت به وی اطلاع دهید. ممكن است، در صورتیكه اقدامات ساده تر نتواند از حملات آتی جلوگیری كند اقدام به تجویز داروی استروئیدی كند. ابتدا مقادیر كمتر استروئید بصورت استنشاقی هر سه یا چهار بار در روز تجویز میشود اگر موثر واقع نشد مقادیر بیشتر بصورت قرص داده میشود. شما چه كمكی می توانید بكنید؟ اگر دكتر موفق به یافتن عامل حساسیت زا نشد خود شما سعی كنید به جستجوی آن بپردازید. به زمان وقوع حملات و محل آن و روز و سال آن توجه كنید. از عوامل ایجاد كننده حساسیتی مانند پربالش دوری كنید. و بجای گردوخاك راه انداختن از جاروبرقی استفاده كنید.بسیاری از افراد مبتلا به آسم نسبت به حیوانات حساسیت دارند. اگر حیوانی خانگی در منزل دارید بمدت دو هفته آنرا از خانه دور كنید و ببینید كه آیا حملات آسم در كودك شما كاهش می یابد. مراقبت كنید كه همه داروهای تجویز شده همواره در دسترس كودك باشد. مدرسه را از بابت احتمال وقوع حملات باخبر كنید.به یك فیزیوتراپیست مراجعه نمائید تا وی تمریناتی را برای كمك به او از جهت تنفس بهتر و استراحت بهنگام حمله ها به كودك آموزش دهد.از كودك بخواهید بایستد یا مستقیم بنشیند تا گنجایش ریه های او برای هواگیری بیشتر شود. نگذارید بر وزن او اضافه شود زیرا اضافه وزن باری اضافه بر ریه های او خواهد بود.ورزش و تمرینات متوسط می تواند تنفس را بهتر كند اما اگر شدید باشد خود امكان حمله آسمی در پی دارد. اما شنا مخصوصاً می تواند مفید باشد. آسم چگونه شروع می شود اكثر افراد می دانند كه بیماری آسم در بعضی از خانواده ها بیشتر دیده میشود یعنی یك علت ارثی و ژنتیكی در این بیماری وجود دارد. بدون شك، در آسم آلرژیك (آسم اكسترینسیك یا خارجی) عامل وراثت و ژنتیك از اهمیت زیادی برخوردار است در حالیكه در آسمی كه آلرژیك نباشد (آسم اینترینسیك یا داخلی) این عامل وراثیت، زیاد مطرح نمی باشد. عامل ژنتیك و وراثت در بروز بیماری آسم به آن صورتی نیست كه مثلاً رنگ چشم یا نوع گروه خونی كودكان از والدینشان به ارث می رسد. یك بیمار مبتلا به آسم خیلی شدید، می تواند دارای كودكانی باشد كه هیچگاه دچار حملات آسم نمی شوند. نقش عوامل محیطی (مثل مواد حساسیت زا یا آلرژن ها و مواجه شدن با دود سیگار) در بروز بیماری آسم و تشدید آن می تواند بسیار مهم باشد. با اینحال این عوامل در همه افراد به یك اندازه باعث بروز بیماری نمی شوند و آن فرد باید استعداد ابتلا به این بیماری را داشته باشد. علت آسم علت آسم ناشناخته است. كارشناسان بهداشت معتقدند كه وراثت(ژنتیك)، محیط زیست، و سیستم دفاعی بدن مجموعه عواملی هستند كه سبب آماس مجاری ریه شده كه سرانجام می تواند ریه‌ها را به‌سوی آسم و عوارض آسمی هدایت كند.شما ممكن است گرایش به آسم را به ارث برده باشید؛ و همین توارث احتمال متورم شدن مجاری تنفسی را در شما نسبت به دیگران افزایش می دهد.در برخی از مردمان، سیستم دفاعی بدنشان سلولهائی رها می كند كه در مقابله با مواد آلرگان( آلرژی زا) واكنش آلرژی از خود نشان می ?دهند و موجب آلرژی می شوند. یك تئوری در مورد گسترش آسم، روی دونوع سلول كه درسیستم دفاعی بدن به سلول‌های «تی هلپر» مشهورند، تمركز می ?كند.« تی هلپر1 و تی هلپر2» سلول‌های «تی هلپر2»موادی پخش می كنند كه سبب جذب و فعال شدن دیگر سلولهای التهاب‌زای ریه‌ها می شوند. در سیستم دفاعی افراد معمولی، سلولهای «تی هلپر1»، سلولهای «تی هلپر»2 را وادار می كنند كه اثر التهاب‌زائی شان را كم شود. بنابراین هردونوع سلولهای 1و 2 نوعی تعادل در اشخاص سالم به وجود می ?آورند. به هرحال در بیماری آسم، سلولهای «تی هلپر» ممكن است از تعادل خارج شوند. اگر سلولهای «تی 1» نتوانند سلولهای «تی2» را خنثی كنند، سیستم ایمنی نمی تواند جلو التهاب مجاری تنفسی را بگیرد.این نظریّه ممكن است با دیگر تعاریفی كه نسبت به پخش و شیوع آسم وجود دارند، گره بخورد. مطالعات نشان می دهد كه سرو كار داشتن و مجاورت با دود توتون، و یا مواد حساسیّت‌زائی مانند غبار اجرام ریز، سوسكها، و پُرز حیوانات ممكن است در گسترش آسم تأثیر داشته باشد.باید گفت آسم در كسانی كه دچار آلرژی هستند، بیشتر به وجود می ?آید، در حالی كه تمام اشخاصی كه آلرژی دارند به آسم مبتلا نمی ?شوند. بر طبق فرضیه‌های بهداشتی و نشانه های موجود، بچه های امروز كمتر از بچه های دوران گذشته در معرض ابتلا به عفونتهای باكتریال هستند. در نتیجه سیستم دفاعی بدن بچه امكان رشد سلولهائی كه سبب آسم می شوند را نمی دهد.آسم در بزرگسالان همچنین می تواند ناشی از نوع كار فرد باشد(آسم شغلی)؛ تماس با حیوانات، ریزوم‌های پلاستیك، غبار پشم، غبار حبوبات، حشره كشها، و براده ی فلزات، معمولاً به علت واكنش دفاعی بدن نسبت به جرم‌های خارجی، می تواند سبب آسم شود. متأسفانه در بعضی افراد، سال‌ها پس از جدائی از مواد آسم‌زا، ممكن است آسم همچنان ادامه داشته باشد. به هرحال آسم یك بیماری جدی است و بیمار باید همواره تحت نظر پزشك معالج باشد. چكاپ مرتب باید صورت گیرد؛ و فواصل این چكاپ‌ها بستگی به میزان پیشرفت بیماری، و وضع بیمار فرق می ?كند و از یك ماه تا یك سال درتغییر است. در موارد بحرانی و اورژانس نیز، حتماً باید به بیمارستان رفت و مستقیماً تحت نظر بود.البته با مشورت و تأیید پزشك معالج، بیمار می تواند در تحت نظر یك كارشناس بهداشت و سلامتی هم كمك‌های لازم را در خانه برای مدارا با بیماری و تكمیل مداوا بگیرد. نحوه تشخیص آسم در بیماران مشكلی كه در علایم بیماری آسم وجود دارد این است كه این علایم در بسیاری از سایر بیماریهای ریوی و یا قلبی هم وجود دارد. بنابراین، گرفتن شرح حال دقیق از بیماران و پرسیدن سؤالاتی درباره چگونگی علایم بیماری، چه مواقعی ایجاد میشوند، چقدر طول می كشند و شدت آنها چقدر می باشد می تواند كمك زیادی به پزشك در رسیدن به تشخیص صحیح بیماری آسم باشد.گرچه گوش كردن به صداهای قفسه سینه با گوشی، قسمت مهمی از هر معاینه ای می باشد، اما اغلب این كار كمك زیادی به پزشك نمی كند. عدم وجود صدای خس خس سینه، هیچگاه تشخیص آسم را رد نمی كند! برعكس این قضیه نیز صحیح می باشد، یعنی هر صدای خس خس سینه ای، تشخیص آسم را تایید نمی كند. دوری كردن از مواد حساسیت زا (آلرژن ها) كنترل كردن مایتهای گردوغبار خانه می تواند در بعضی از بیماران بسیار با اهمیت باشد، اما این اقدام پر خرجی می باشد. كشیدن روی تشكها و بالشها با پوششی از پلی تن بسیار مفید می باشد، اما كشتن مایتها با استفاده از اسپری های سوسك كش برای كنترل بیماری آسم موثر نمی باشد. از نظر تئوری، تمام فرشها و مبلمانی كه از پارچه یا مخمل درست شده اند باید از خانه جمع آوری شوند. عروسكهای پشمی را باید هر هفته یكبار و به مدت 12 ساعت در فریزر قرار داد تا مایتها آن كشته شوند. از آنجایی كه این اقدامات پیشگیری كننده، وقت گیر و پرهزینه هستند، اكثر افراد ترجیح می دهند كه بجای انجام این كارها، از اسپری های استنشاقی برای كنترل و درمان آسم خود استفاده نمایند. عدم نگهداری از حیوانات در خانه نیز از آن اقدامات جنجالی و بحث برانگیز است كه عده بسیاری از بیماران از انجام آن خودداری می كنند. با این حال نگهداری طولانی مدت از حیواناتی مثل سگ، گربه و خرگوش می تواند باعث بدتر شدن حملات آسم گردد. سیستم حرارت مركزی خانه ها هیچ دلیل مشخصی وجود ندارد كه بگوییم استفاده از نوع بخصوصی از سیستم حرارت مركزی برای بیماران مبتلا به آسم، خوب یا بد می باشد. این عقیده كه استفاده از سیستم گازی باعث خشكی بیش از حد هوا میشود توسط عده ای از بیمارن عنوان شده است، اما احتمال كمی وجود دارد كه این مسئله باعث مشكل عمده ای شود. درجه حرارت اتاق خواب یك پزشك مشهور قرن هفدهم میلادی به نام دكتر سرجان فلایر (Sir John Floyer) كه خودش هم مبتلا به آسم بود، اعتقاد داشت كه وقتی آسم موجب میشود كه بیمار در نیمه های شب از خواب بیدار شود بخاطر حرارت رختخواب می باشد! همچنین گفته شده است كه خوابیدن در اتاق خوابی كه پنجره اش باز است و یا اینكه حداقل هوای تازه در آن جریان دارد، برای بیماران مبتلا به آسم مفید می باشد. در حقیقت هنوز هیچ پاسخ قاطعی به این موارد یافت نشده است. بعضی از بیماران ترجیح می دهند كه شبها، هوای تازه در اتاقشان جریان داشته باشد ولی بعضی از بیماران اظهار می دارند كه این كار باعث بیشتر شدن خس خس سینه آنها میشود، بخصوص اگر شب مجبور شوند به دلیل از خواب بیدار شوند. به هر حال این بستگی به شما دارد كه هوای اتاق خوابتان را مناسب با وضعیت خودتان تنظیم نمایید. عفونت های ویروسی عفونتهای ویروسی یك علت تقریباً غیرقابل پیشگیری كننده ای هستند كه باعث وخیم تر شدن حملات آسم می گردند. با این حال می توان از افرادی كه دچار عفونت ویروسی هستند و یا اینكه سرماخوردگی دارند تا مدتی دوری نماییم، گرچه كودكان دبستانی را نمی توان بخاطر اینكه از دیگر همكلاسی هایشان سرماخوردگی را نگیرند از رفتن به دبستان بازداشت. دود سیگار دود سیگار برای افراد مبتلا به آسم بسیار بد میباشد. متأسفانه حدود 15 تا 20 درصد بیماران مبتلا به آسم، سیگاری هستند و این افراد احتمال زیادی دارد كه بعلت حملات شدید آسم، كارشان به بستری شدن در بیمارستان بكشد.اگر شما سیگاری هستید، باید به هر طریق ممكن، دست از این كار بردارید، زیرا با این كار ممكن است خودتان را به كشتن دهید.كودكانی كه دارای والدین سیگاری هستند نسبت به كودكانی كه والدین غیرسیگاری دارند بیشتر دچار خس خس سینه و حملات آسم می شوند.سیگار كشیدن مادر در هنگام حاملگی، باعث افزایش خطر به دنیا آمدن كودكان مبتلا به آسم می گردد. مدرسه و بازی كودكان آسمی كه بعلت بازی و فعالیت ورزشی ایجاد میشود در كودكان بسیار شایع بوده و می تواند باعث بروز مشكلاتی شود. در صورتی كه معلم ورزش از مشكل آسم كودك خبر نداشته باشد، ممكن است این مسئله را به حساب تنبلی كودك و از زیر كار در رفتن او بگذارد.بهتر است كه همیشه یك ربع قبل از اینكه كودك بخواهد برای بازی بیرون برود از اسپری تسكین دهنده خود (مثل اسپری سالبوتامول) استفاده نماید. اگر از اسپری در هنگام شروع به دویدن بخواهیم استفاده نماییم، علایم آسم ممكن است قبل از اینكه اسپری اثر خود را بگذارد، ایجاد شوند. ورزش و ورزشكاران بسیاری از قهرمانان ورزشی دچار آسم بوده اند اما با این حال توانسته اند در مقامهای بالای ورزشی قرار بگیرند. نكاتی كه در مورد بازی كودكان گفته شد را می توان در مورد ورزش و ورزشكاران نیز بیان نمود (استفاده از اسپری قبل از انجام تمرینات ورزشی). همچنین در هنگام شروع تمرینات ورزشی، بهتر است چند دقیقه تمرینات گرم كردن را انجام دهیم. آینده درمان آسم در آینده وضعیت بیماران مبتلا به آسم چگونه خواهد بود؟ او اینكه، بدون هیچ شكی این بیماری در جامعه بشری به مدت بسیار طولانی باقی خواهد ماند. این بیماری امروزه بسیار شایع بوده و پیش بینی میشود كه در آینده نیز به همین شدت، شایع باقی بماند. هنوز هم مرگ در اثر حملات آسم رخ می دهد. همه این مطالب به نظر خیلی بدبینانه می آیند اما چند نقطه روشن نیز در تاریكی وجود دارد كه به طور بالقوه باعث ایجاد امیدهایی برای بیماران مبتلا به آسم میشود. برای كشف یك داروی جدید، نیاز به مخارج سنگینی است كه این دارو ابتدا باید روی حیوانات و سپس روی انسانهای داوطلب آزمایش شده و بعد از چند سال كه از بررسی روی آن گذشت و نتایج خوبی از آن بسدت آمد می توان آن را توسط داروخانه ها در اختیار همه قرار داد. امروزه داروهای زیادی برای درمان آسم تحت آزمایش قرار دارد كه بعد از اینكه نتایج مطلوب آن به اثبات رسید و اجازه مصرف آن صادر شد، در دسترس همه قرار خواهد گرفت. من در مورد آینده بیماران آسمی خوش بین هستم. بوجود آمدن داروهایی با عوارض جانبی كمتر و پیشرفت در روشهای جلوگیری از آسم یا حملات آسم، باعث خواهد شد كه از ناراحتی شما و سایر مبتلایان به آسم كاسته شود. پیشگیری از آسم احتمالاً در آینده، بهتر بتوانیم میزان مواجه شدن با آلرژن ها (مواد حساسیت زا) را كنترل نماییم و این امر بخصوص در پنج سال اول زندگی (كودكان تا 5 سالگی) بسیار اهمیت دارد، زیرا در این هنگام است كه حساس شدن به مایتهای گردوغبار خانه اتفاق می افتد. برای انجام چنین كنترلی، تلاشهای زیادی باید از طرف بیمار و والدینش صورت پذیرد. یكی از اقداماتی كه می توان برای كنترل مواجه شدن با مواد حساسیت زا انجام داد، عدم سیگار كشیدن در محیط خانه می باشد زیرا دود سیگار می تواند به میزان زیادی باعث بروز آسم در كودكان شود. همچنین زندگی نكردن در شهرهای آلوده با هوای كثیف نیز یكی از اقداماتی است كه شدیداً توصیه می شود. قرص های جدید برای درمان آسم جالب است بدانید كه داروهای جدیدی كه برای درمان آسم درست شده اند اكثراً بصورت قرص هستند مانند قرصهای بلوكر لوكوترین (Leukotriene Blockers) كه قبلاً در مورد آن توضیح دادیم. از آنجایی كه استفاده از اسپری ها برای عده ای از بیماران ناراحت كننده بوده و بخوبی نیز نمی توانند از آنها استفاده كنند، مصرف قرصها با استقبال بیشتری از طرف بیماران روبرو شده است.داروهای جدید (چه بصورت قرص و چه بصورت اسپری) در حال حاضر تحت بررسی هستند و هنوز زود است كه مشخص نماییم كه آیا این داروها برای همه افراد مبتلا به آسم مناسب هستند یا فقط برای بعضی از آنها خوب می باشند. قطعاً آنها این قدرت را دارند كه آسم را بهتر و راحت تر از داروهای قدیمی كنترل نمایند و نیز دارای عوارض جانبی كمتری هم باشند. واكسن های ضد آسم این فكر كه بتوان بجای اینكه افراد را در مقابل آلرژن ها (مواد حساسیت زا) حساسیت زدایی نمود، آنها را در مقابل آنتی بادی (پادتن) آلرژی، واكسینه (ایمن سازی) كرد، تحت بررسی و تحقیق میباشد. این موضوع بسیار جالب و قابل توجهی می باشد اما آزمایشهای بسیاری باید انجام شود تا معلوم گردد كه آیا چنین درمانی برای افراد مبتلا به آسم، بی خطر، عملی و موثر خواهد بود یا خیر.انجام واكسیناسیون بر علیه ویروسهایی كه بطور شایعی باعث بروز حملات آسم می شوند (مخصوصاً ویروسهای سرماخوردگی- رینوویروسها) ممكن است در آینده برای افراد مبتلا به آسم صورت پذیرد. با این حال باز هم باید یادآوری نمایم كه هنوز آزمایشها و تحقیقات زیادی باید انجام شود تا اثربخشی چنین واكسن هایی برای كاهش حملات آسم به اثبات برسد. ژن درمانی گرچه موفقیتهای بزرگی در روشن شدن مسئله ژنتیك آسم صورت گرفته است (بخصوص در مورد آلرژی) با اینحال هنوز هم برای رسیدن به ژن درمانی در درمان آسم، فاصله زیادی باید پیموده شود.بطور بالقوه، ژن درمانی می تواند تقریباً بزرگترین اثر را بر روی آسم داشته باشد، اما برای رسیدن به آن، موانع بزرگی در سر راه است كه این موانع، هم از نظر اخلاقی هستند و هم از نظر علمی. آسم شكننده BrittlE آسم شكننده نوع نادری از آسم می باشد. بیماران مبتلا به آسم شكننده، دچار حملات شدید و ناگهانی آسم، حتی در مواقعی كه به نظر می رسد آسم آنها بخوبی كنترل شده است می گردند. بعضی از این بیماران قبلاً دچار سابقه آسم بوده اند و اكنون دوباره حملات آسم آنها شروع شده است و پزشك نیز به سختی می تواند آن را كنترل نماید. چنین بیمارانی را در بیمارستان بستری می نمایند، زیرا خطر مرگ بر اثر آسم در این افراد زیاد می باشد. به نظر می رسد كه آلرژی یا حساسیت در این بیماران بسیار شایع می باشد و گاهی اوقات حملات آسم آنها به علت استنشاق یا خوردن چیزی كه به آن حساسیت دارند ایجاد می شود. انواع دیگر درمان های آسم علاقه زیادی نسبت به سایر درمانهایی كه برای آسم وجود دارد (بغیر از درمان های دارویی) در بین بیماران مبتلا به آسم وجود دارد. این امر بیشتر به این دلیل است كه این افراد نسبت به عوارض جانبی داروهایی كه استفاده می كنند نگران هستند و از طرف دیگر، آنها عقیده دارند كه درمان با مواد طبیعی (مثل داروهای گیاهی) بسیار بهتر از مواد و داروهای شیمیایی است. با وجود اینكه تقریباً تمام درمانهای دارویی كه برای آسم بكار می رود، اثر بخشی آنها آزمایش شده و نتایج مطلوبی از آنها بدست آمده است، اما در موارد سایر درمانهای طبیعی هنوز آزمایشات كافی بعمل نیامده است. به همین دلیل پزشكان ترجیح می دهند كه بجای استفاده از درمانهای طبیعی، از درمانهای دارویی كه اثر آنها كاملاً مشخص شده است، استفاده نمایند. درمانهای طبیعی مثل استفاده از طب سونی، طب گیاهی، هومیوپاتی و هیپنوتیزم می تواند به بعضی از بیماران كمك نماید. البته افرادی هم كه در امر درمانهای طبیعی مشغول به كار هستند، داستانها و ماجراهایی در مورد اثربخشی درمانهایی كه از آنها استفاده می كنند بیان می دارند و معتقدند كه این درمانها بسیار بهتر از درمان با داروهای شیمیایی است. امروزه بحث و مجادله بر سر اینكه كدام روش درمانی بهتر است، به شدت در جریان است، گروهی معتقدند كه فقط داروهای شیمیایی موثر هستند و گروه دیگر اعتقاد دارند كه بهترین درمان، درمان طبیعی می باشد و داروهای شیمیایی را بعنوان سم می شناسند. خود من معتقدم كه حقیقت در بین این دو عقیده قرار دارد واز هر دوی آنها باید استفاده شود، گرچه اعتقاد من بیشتر بر روی درمانهای دارویی استاندارد قرار دارد. با اینحال بیمار باید بعنوان یك كل در نظر گرفت و نه اینكه آن را فقط به عنوان یك مورد آسم نگه كنیم. به عقیده و اعتقاد بیمار باید احترام بگذاریم و در مورد آن با او بحث نماییم. اغلب، بیمار به هر دو روش درمانی اعتقاد دارد. همیشه باید بخاطر داشته باشید كه هدف ما، كنترل بیماری آسم و یا حداقل، كاهش علائم آن به حدی است كه مورد قبلو بیمار باشد. درمانهای دارویی استاندارد باید اساس درمان ما را در طولانی مدت تشكیل دهد اما در بعضی از بیمارانی كه می خواهند سایر درمانها را هم امتحان كنند، باید این اجازه را به آنها داد، شاید به نتایج خوبی هم برسند. نكته مهمی كه باید بخاطر داشته باشید این است كه نباید درمان دارویی را به سادگی متوقف نمود و به سایر درمانها پرداخت، زیرا این كار باعث بدتر شدن وضعیت در بسیاری از بیماران می شود. استرس‌های محیطی و تشدید حملات آسم یك متخصص دستگاه تنفسی گفت: استرس‌های محیطی و ناراحتی‌های عاطفی باعث تشدید حملات آسم می‌شود.دكتر رضا كریمی در گفت‌و‌گو با ایسنا افزود: آسم یك بیماری مزمن همراه با حملات مكرر، خس خس و تنگی نفس است كه عوامل زیادی از جمله تنفس سریع، تیره‌شدن رنگ پوست و خستگی زیاد، التهاب و اسپاسم ناشی از آن، عفونت‌های ریوی، دود سیگار، قرار گرفتن در كنار مواد شیمیایی از عوامل ایجادكننده و تشدیدكننده آن هستند.وی با اشاره به اینكه شیوع آسم در پسران بیش از دختران است، گفت: برای جلوگیری از حملات آسم باید از عوامل ایجاد این حملات پیشگیری كرده و در فصول آلرژی‌زا نیز در خانه ماند. تكنیك تنفسی برای مقابله با آسم در یك آزمایش با حضور 85 شخص مبتلا به آسم خفیف، علایم بیماری در افرادی كه در كنار دارو از دوش تنفس پپ ورث (Papworth) استفاده میكنند، بسیار تخفیف میابد. در این شیوه تنفس كه در دهه 1960 ابداع شد، اصل مهم تمركز بر دیافراگم در زمان تنفس و تنفس از بینی است كه با آموزش فنون تمدد اعصاب و شل كردن عضلات همراه است. این تكنیك با توسعه و بالا رفتن كیفیت داروهای آسم به تدریج فراموش شد.در یك مقیاس 100 امتیازی برای تعیین میزان شدت علایم بیماری، آن دسته از بیمارانی كه در آزمایش مذكور شركت كرده و تنها بر دارو متكی بودند، در پاسخ به سوالاتی كه درباره تعداد دفعات سرفه، خس خس سینه و دفع خلط بودند، به میانگین 33.5 رسیده و گروهی كه به مدت 12 ماه از تكنیك تنفسی پپ ورث و دارو استفاده كرده بودند، این عدد به 24.9 رسید. عدد مذكور در یك بیمار غیر آسمی احتمالا در حدود 11 تا 12 خواهد بود.تفاوت حدود 9 عدد میان گروهی كه از تكنیك تنفسی استفاده كرده و گروه دیگر، از نظر بالینی بسیار پر اهمیت است. فوت و فن نفس كشیدن این تكنیك تنقس، با آموزش تمدد اعصاب و شل كردن عضلات و تعلیماتی برای گنجاندن این شیوه در زندگی روزمره – به كار بردن این روش در حالت نشسته، ایستاده، در حال راه رفتن و صحبت كردن- همراه است.دكتر مایك توماس (Mike Thomas)، محقق اصلی در این مطالعات در سازمان تحقیقاتی خیریه (Asthma UK)، از اجرای این تحقیق بسیار استقبال كرده است. به گفته او: " این تحقیق، با مطالعات انجام شده در استرالیا و انگلستان مطابقت دارد و نشان میدهد كه تمرینهای تنفسی میتوانند در كاهش نیاز به آرام بخشهای دارویی موثر بوده و كیفیت زندگی مبتلایان به آسم را افزایش دهند." " البته استفاده از داروهای تجویز شده برای بیماران مبتلا به آسم، در كنار هرگونه شیوه تنفسی مفید، ضروری است." در میان هر 12 بزرگسال و هر 8 كودك، یك نفر به بیماری آسم مبتلا است. نحوه درمان آسم هدف از درمان آسم آن است كه بتوانید آسم را در كنترل درآورید نه اینكه آسم، زندگی شما را در كنترل خود داشته باشد. در بیمارانی كه فقط گاهی اوقات نیاز به استفاده از اسپری دارند، كنترل آسم مشكل چندانی نمی باشد، اما در بیمارانی كه دچار آسم شدید هستند، یك برنامه درمانی خاص باید اجراء گردد. گرچه قبلاً گفتیم كه آسم یك بیماری كاملاً شخصی است و آن چیزی كه برای یك بیمار مناسب است ممكن است برای بیمار دیگر، مناسب نباشد، با این حال برنامه درمانی كه اخیراً طراحی شده است، در تمم بیمارانی آسمی بكار می آید. قبل از اینكه من اقدامات درمانی آسم را توضیح دهم، اجازه بدهید اهمیت اقدامات پیشگیری كننده را به شما یادآوری نمایم. خودداری از مصرف بعضی از داروهایی كه می توانند موجب حملات آسم شوند و یا اینكه آن را بدتر نمایند (مثل داروی آسپیرین و داروهای بتابلوكر) از اهمیت زیادی برخوردار است. حتی اگر شما این داروها را مدتی بدون هیچ مشكل مصرف می كردید، در صورتی كه تنگی نفس همراه باخس خس شما شروع شده، مصرف آنها را قطع نمایید. اقدامات درمانی اقدامات درمانی كه در اینجا گفته میشود، اقداماتی است كه در بریتانیا از آنها پیروی می گردد. در این برنامه درمانی از یك روش درجه بندی شده استفاده میشود كه با استفاده از حداقل دارو، بتوان علایم آسم را كنترل نمود. مایت های گردوغبار خانه و سایر عوامل به غیر از عوامل ارثی و ژنتیكی، عوامل بسیاری مسئول بروز اولیه آسم در افراد می باشند. برای مثال، آسمی كه در بزرگسالان برای اولین بار ایجاد می گردد اغلب به دنبال ابتلا به سرماخوردگی یا یك عفونت ویروسی رخ می دهد. همچنین مواجه شدن با عوامل تحریك كننده در محیط كار ممكن است از عوامل شروع كننده حملات آسم باشد. با این حال، مهمترین عامل ایجاد كننده حملات آسم (بویژه در كودكان) مواجه شدن با مایتهای گرد و غبار خانه می باشد. مایتها، جانوران كوچك و ذره بینی هستند كه از نوك یك سوزن هم كوچكتر می باشند. این جانوران كوچك در فرش ها، موكتها، لحاف و تشك و اسباب بازی های پشمی كودكان زندگی می كنند. در هر تشك، حدود دو میلیون مایت وجود دارد! همچنین باید بدانیم كه فقط پروتئین موجود در مدفوع این مایتها موجب بروز آلرژی و آسم می گردند. وقتی كه یك فرد حساس، در طی یك مدت نسبتاً طولانی در مواجهه با مدفوع این مایتها كه در هوا پخش هستند بشود، گلبولهای سفید این فرد در مقابل این جسم خارجی (مدفوع مایت) حساس می گردد. وقتی پروتئین مدفوع مایتها از طریق استنشاق وارد ریه میشود، در مخاط برونش ها واكنشی رخ داده و موجب التهاب در مجاری هوایی میشود. این التهاب باعث میشود كه مخاط برونشها حساس شود به طوریكه هرگونه مواجهه بعدی با مایتها یا هر عامل تحریك كننده دیگری موجب تنگ و باریك شدن برونش ها شده و علایم آسم را ایجاد می كند. چیزهای دیگری هم ممكن است به عنوان عوامل شروع كننده حملات آسم مطرح باشند. كشیدن سیگار توسط مادر در هنگام حاملگی و بودن در محلی كه سایر افراد به كشیدن سیگار مشغول هستند، برای كودكان بسیار خطرناك می باشد. التهاب مجاری هوایی بنابراین آسم به علت التهاب ایجاد میشود كه این التهاب باعث حساس شدن بیشتر مجاری هوایی می گردد. این التهابی كه به وجود می آید پاسخی است كه بدن در مقابل حملاتی كه به آن انجام میشود می دهد و در بسیاری از بیماریها مثل آرتریت (التهاب مفاصل)، كولیت (التهاب روده) و درماتیت (التهاب پوست) نیز دیده میشود. مشكلاتی كه به دنبال وقوع آن، التهاب و عدم بهبود آن و در نتیجه مزمن شدن (طول كشیدن) آن برای بیماران رخ می دهد، همان چیزی است كه در آسم دیده می شود. مجاری هوایی، به طور طبیعی از یك لایه محافظ نازك به نام مخاط یا اپی تلیوم پوشانده شده است. این لایه شامل انواع مختلفی از سلولها میباشد كه دارای وظایف مختلفی هستند. بعضی از این سلولها موادی به نام موكوس (mucus) را ترشح می كنند. همچنین سلولهای دیگری هم وجود دارند كه مژكهایی بر سطح آنها قرار دارد و وظیفه آن مژكها این است كه مواد ترشحی موكوس را به حركت در آورده و به لوله های برونش می رساند تا از تجمع بیش از حد آنها جلوگیری شود. این مژكها توسط دود سیگار، تخریب شده و از بین می روند و در نتیجه مواد ترشحی موكوس در افراد سیگاری به میزان زیادی تجمع پیدا می كند. به همین دلیل است كه سیگاریها دارای سرفه های خلط داری هستند. در زیر مخاط، لایه دیگری وجود دارد به نام لایه زیرمخاطی، كه این لایه بر روی صفحات مارپیچ عضلات قرار دارد. در هنگامی كه یك بیمار مبتلا به آسم، مواد تحریك كننده ای مثل گرده گیاهان را استنشاق می كند، این عضلات منقبض می شوند. سه فرآیند مجزا وجود دارد كه منجر به تنگ شدن مجاری هوایی و بروز تنگی نفس همراه خس خس میشوند. اول، لایه زیرمخاطی در مجاری هوایی متورم میشود. دوم، سلولهایی كه در مخاط وجود دارند مقدار بیشتری موكوس ترشح می كنند و سوم، عضلات منقبض می گردند. در نتیجه این سه فرآیند، مجاری هوایی تنگ و باریك می شوند و سبب می گردد كه هوا به سختی بتواند وارد و خارج ریه ها شود.در این حالت تنگی نفس همراه با خس خس ایجاد می گردد. انواع مختلف درمانهایی كه برای آسم ایجاد شده است، هر یك به یكی از این سه فرآیند حمله می كند تا از تنگ شدن مجاری هوایی جلوگیری نماید. در بیماری آسم، علایم بیماری ممكن است بدون هیچگونه دلیل واضحی رخ دهند و یا اینكه ممكن است در اثر مواجه شدن شخص با عوامل برانگیزاننده ای مثل گرده گیاهان در تابستان ایجاد شود. به همین طریق هم، مجاری هوایی می توانند از حالت تنگ شدن به حالت طبیعی برگردند بدون اینكه دارویی مصرف شود (به طور خودبخودی) و یا اینكه از یك داروی تسكین دهنده استفاده شود. پنج اقدام درمانی در آسم اقدام 1: استفاده گهگاهی از اسپری های گشادكننده برونش ها (برونكودیلاتور) مثل اسپری سالبوتامول. استفاده از این دارو به تنهایی فقط در آسم های خفیف توصیه میشوند. اقدام2: استفاده منظم از داروی ضدآلرژیك اسپری كرومولین سدیم. اگر حملات آسم شما به صورت مكرر و منظم رخ می دهند، استفاده از این دارو بسیار مناسب میباشد. اقدام3: استفاده از اسپری های كورتون دار مثل بكلومتازون در صورتی كه درمان با داروی ضدآلرژیك موثر واقع نشود می تواند بسیار سودمند باشد. گاهی اوقات جمع شدن این اسپری در پشت گلو منجر به ایجاد قارچی بنام كاندیدیازیس (برفك) میشود. در این حالت گلو درد ایجاد شده و گاهی اوقات صدا ضعیف میشود. بهترین راه برای جلوگیری از این وضعیت، مسواك زدن و غرغره كردن بعد از استفاده از این اسپری ها میباشد. اقدام 4: در صورتی كه با انجام 3 اقدام فوق نتوان آسم را كنترل كرد باید به مقدار استفاده از اسپری های كورتون دار اضافه كرد. استفاده زیاد از اسپری های كورتون دار باعث میشود كه مقدار قابل توجهی كورتون وارد خون شود و عوارض جانبی آن ظاهر گردد. بخاطر داشته باشید كه به محض اینكه آسم شما تحت كنترل قرار گرفت از مقدار استفاده از این اسپری های كورتون دار كم نمایید. اقدام 5: استفاده از قرصهای كورتون مثل پردنیزولون. این یك درمان اورژانس در حملات شدید آسم می باشد. قرصهای پردنیزولون در صورتی كه روزانه بیش از 15 میلی گرم برای مدت طولانی مصرف شوند باعث بروز عوارض جانبی می گردند. این عوارض شامل سوءهاضمه، نازك شدن و كبودی پوست، از بین رفتن عضلات و نازك شدن استخوانها می باشند. با این حال استفاده كوتاه مدت برای چندین هفته از این قرصها احتمال كمی دارد كه ایجاد عوارض جانبی نماید. تفاوت های جغرافیایی افراد مبتلا به آسم در بعضی از مناطق بریتانیا، تعداد افراد مبتلا به آسم بیشتر از بعضی مناطق دیگر آن است. گرچه این تفاوت آنقدر نیست كه در بیماری برونشیت حاد دیده میشود (این بیماری در مناطق شمالی بریتانیا بسیار شایعتر از مناطق جنوبی است). با وجود اینكه تفاوت مبتلایان به آسم در مناطق مختلف بریتانیا چندان زیاد نمی باشد، اما تفاوتهای زیادی در تعداد افراد مبتلا به آسم در قسمتهای مختلف جهان وجود دارد. بیماری آسم در اسكیموها و سیاهپوستان آفریقایی كه در روستاها زندگی می كنند اصلاً دیده نمیشود و یا خیلی كمیاب است اما در جزایر كارولین غربی، تقریباً نیمی از اهالی آن دچار آسم هستند. پاییز ، فصلی مناسب برای معالجه آسم انجمن پزشكان آلمان اعلام كرد بهترین زمان برای معالجه كودكان دارای تنگی نفس و آسم ، فصل پاییز است. به نوشته الجزیره، پزشكان توصیه می كنند حساسیت های خارجی كودكان خود را از سن پنج سالگی كاهش دهید. آن ها افزودند: برای جلوگیری از تنگی نفس خفیف و معالجه زودهنگام آن ، پاییز را انتخاب كنید چرا كه در این فصل گرده افشانی گیاهان انجام نمی شود. محققان با بررسی 350 كودك حساس به گرده های گیاهان ، دریافتند آن ها وقتی تحت مراقبت ویژه قرار می گیرند ، كمتر به آسم مبتلا می شوند. درمان آسم در افراد مسن درمان آسم در افراد مسن و سالخورده همانند درمان اسم در افراد جوانتر می باشد و همان اقدامات را باید در این افراد نیز انجام داد. تنها مشكلی كه در این افراد وجود دارد این است كه افراد سالخورده بخوی نمی توانند از اسپری های معمولی استفاده نمایند. به همین دلیل اسپری های مختلفی كه برای این افراد مناسب تر است ساخته شده است. از آنجایی كه افراد سالخورده اغلب بیماریهای دیگری نیز دارند كه مجبورند روزانه چندین دارو مصرف نمایند، ممكن است در مصرف داروهای آسم خود دچار اشتباه شده و مصرف آنها را فراموش نمایند. عوارض جانبی هر دارویی در افراد سالخورده، بسیار شایعتر از دیگران است. در آسم های شدیدتر، عوارض جانبی قرصهای استروئیدی (كورتون دار) می تواند بسیار شدید باشد. این عوارض جانبی عبارتند از: پوكی استخوان و تغییراتی در پوست (پوست نازك شده و با برخوردهای جزئی دچار كبودی میشود). بیمارانی كه از مقادیر زیاد اسپری های استروئیدی استفاده می كنند (بیشتر از 1500 میكروگرم در روز) می توانند همچنین دچار این تغییرات پوستی شوند اما البته به میزان خیلی كمتری. آسمی كه در سنین بالا شروع میشود به احتمال زیاد تا آخر عمر همراه بیمار خواهد بود و او را رها نخواهد كرد. گرچه شدت آن لزوماً افزایش نخواهد یافت و درمان مناسب و خوب آن، به كنترل خیلی موثر علایم آن منجر خواهد شد. هر بیماری، هدفها یا نیازهای خودش را دارد. بعضی از بیماران سالخورده فقط می خواهند قادر باشند كه در باغ قدم زده و كارهای جزئی را انجام دهند كه در صورت عدم درمان آسمشان، ممكن است نتوانند همین كار ساده را هم انجام دهند. بعضی دیگر از آنها ممكن است بخواهند كه پیاده روی بیشتری كرده و برای خرید به فروشگاه بروند. بنابراین موفقیت در درمان این افراد، بستگی به هدف و كاری دارد كه می خواهند انجام دهند. لزومی ندارد كه بی جهت مقدار اسپری های آنها را افزایش دهیم تا به بهبودی بیشتری دست یابیم، فقط كافی است كه این افراد بتوانند كار خود را به راحتی انجام داده و به هدف خود دست پیدا كنند. ........................................................................................................................